बुर्तिबाङ असार ३ गते
बागलुङको तमानखोला गाउँपालिकाको ३ वटा वडा पूर्ण संस्थागत सुत्केरी सुनिश्चत घोषणा र पूर्ण खोप वडा दिगोपना कायम रहेको घोषणा गरिएको छ ।
गाउँपालिकाको वडा नं.४,५ र ६ लाई क्रमश पूर्ण संस्थागत सुत्केरी सुनिश्चत गरिएको वडा पूर्ण खोप दिगोपना कायम रहेको घोषणा गरिएको हो ।

वडा नं. ४ मा असार २ गते ,वडा नं. ५ मा आज र वडा नं. ६ मा जेठ ३२ गते घोषणा गरिएको छ ।
आर्थिक बर्ष २०८०÷८१ को तथ्याँक अनुसार वडा नं. ४ मा १९ जना, वडा नं. ५ मा १८ जना र वडा नं. ६ मा १३ जना सबै जना आमाहरु स्वास्थ्य संस्थामा पुगेर सुत्केरी भएको र बालबाबालिका दक्ष स्वास्थ्य कर्मिबाट जन्मिएका र उक्त वडाहरुमा कुनै पनी महिला घरमा सुत्केरी नभएपछि पालिकाले एक कार्यक्रमका विच पूर्ण संस्थागत सुत्केरी सुनिश्चत घोषणा र पूर्ण खोप वडा दिगोपना कायम रहेको घोषणा गरिएको हो ।
३ वटै वडामा नेपाल सरकारको तालिका अनुसार १५ महिना भित्र पाउनु पर्ने खोपको मात्रा पुरा गरेका कारण पूर्ण खोप वडा दिगोपना कायम रहेको घोषणा गरिएको छ ।
तिनवटै वडामा भएका कार्यक्रममा सम्बन्धीत वडाका अध्यक्षको अध्यक्षता, गाउँपालिका अध्यक्ष जोकलाल बुढाको प्रमुख आतिथ्यता, उपाध्यक्ष हिरा कुमारी छन्त्यालको विशिष्ठ आतिथ्यता, प्रमुख प्रशासकिय अधिकृत इश्वरलाल शाक्य, जनप्रतिनिधी, कर्मचारी, स्थानीय बासीन्दा लगाएतको सहभागिता रहेको थियो ।
प्रमुख अतिथी जोकलाल बुढाले बोल्दै जनताको आवस्यक र समस्यामा गाउँपालिका नजिक रहेर काम गरिरहेको बताउँदै सबैको चेतनाका कारण पूर्ण संस्थागत सुत्केरी सुनिश्चत गरिएको वडा पूर्ण खोप दिगोपना कायम रहेको घोषणा भइरहेको बताउँदै यस्ता महत्वपूर्ण लक्ष्यलाई पुरा गर्न र दिगो बनाउन अझै सबैको साथ आवस्यक रहेको बताउनु भयो ।

पालिकामा रहेका नागरिकको स्वास्थयका दृष्टिकोणले पालिकाले क्रमिक रुपमा स्वास्थ्य क्षेत्रको विकास गरिरहेको बताउनु भयो । कार्यक्रममा उपाध्यक्ष हिरा कुमारी छन्त्याल, प्रमुख प्रशासकिय अधिकृत , वडा अध्यक्ष लगाएतको मन्तव्य रहेको थियो ।
पालिकालाई यहि असार १० गते पूर्ण खोप पालिका घोषणा र आगामी बर्ष पूर्ण संस्थागत सुत्केरी सुनिश्चत घोषणा गर्ने लक्ष्य लिइएको गाउँपालिका स्वास्थय शाखा सम्योजक तिल बहादुर छन्त्यालले बताउनु भयो ।

असार २ गते बुर्तिबाङ

बागलुङ निसीखोला गाउँपालिका ५ र ६ का स्थानीयले शनिबार भुमे पुजा अर्थात – नाखा पुजा गरेका छन । मगर समुदायको चर्चित पर्वको रुपमा रहेको भूमे पुजा निसीखोला गाउँपालिका अन्र्तगत निसी र भल्कोटका मगर समुदाय र दलित समुदायले मनाएका हुन । 

प्रकृतिको पुजा गरेमा कृषकले लगाएको अन्नबाली सप्रने, रोग व्याधि नलाग्ने, बाढी पहिरो हुरीबतास लगायत प्राकृतिक विपदबाट जोगिनका निम्ति परापूर्व कालदेखि नै यसरी नाखा पुजा गर्ने गरिएको निसीखोला गाउँपालिका वडा नं. ६ का अध्यक्ष सूर्यमान घर्तीले बताउनु भयो । गाउँ नजिकै रहेको भूमि बराह, सिद्ध बराहको पूजा गर्ने गरिन्छ । 

भूमे भन्ने शब्द भूमि अर्थात् जमिनबाट अपभ्रम्सित भएर आएको हो  खाम क्षेत्रका मगरहरू कुनै देवी देउताको भन्दा बढी आफ्ना पुर्खा र प्रकृतिको बढी पूजा गर्दछन् हरेक वर्ष वर्षा ऋतु लाग्नु भन्दा पहिले बालीनाली लगाएपछि मनाइने यो पर्वमा प्रकृतिको पूजा गरिन्छ, साथै वर्षभरिको कामको थकान मेटाउने काम पनि हुन्छ।  

बालीनालीमा कीरा नलागोस्, बाढीपहिरोले नोक्सान नगरोस् भनेर भूमि, वनजंगल, सूर्य, चन्द्रको पूजा गर्ने चलन छ। मगर समुदायको मुख्य पर्व माघेसङ्क्रान्ति हो, त्यसपछिको पर्व भूमे नै हो। पुर्खाले जङ्गल खोस्रेर खेतीपाती गर्न थालेदेखि नै यो पर्व मनाउन थालिएको बताइन्छ । 

 समितीको अध्यक्ष तथा तिलाचन युवा क्लबका उपाध्यक्ष बलिभद्र बूढा मगर का अनुसार खेतीपाती गर्दा केही कीरा फट्याङग्रा पनि मरेका हुन सक्छन्। त्यसबाट भएको क्षतिका लागि क्षमा माग्दै खेतीपाती राम्रो होस् भन्ने कामना हुन्छ

भूमे पर्वमा मगर समुदायका मूल झाँक्री सहित एक दर्जन झाँक्री  तालमा ताल मिलाएर घण्टी वन्य जन्तुका पखेटा, नाच्छन्। भूमे पूजा भूमिको पुजा हो। गाउँ बस्तीमा अझै पनि भूमे पूजा नभनेर भुई जमिन पूजा भनछन लगाएको अन्नबाली राम्रो होस। अन्न को सह सन्टुष्ठी,छिटो नसकिने,कम्तीले पनि धेरै समय पुग्ने होस भनेर भुमिका देवता लाई मान्ने पुजा भुमे थान त्यो समयमा अहिले को मन्दिर जस्तो भव्य नभएर मात्र पातलो खाल को छपनी चेप्टो ढुँगा २ ढुँगा ठाडो र १ छपनी को छाना भएको हुने गर्दछ। भुमे पुजा बालीनाली मा कीरा नलागोस्, असिना पानी ले नबिग्रोस् ।

 उत्पादन भएको अन्नको सह होस, अन्नले खान पुगोस भनेर भूमिलाई पूजा गरेको हो । यसका आफ्नै विधिहरू छन अझै चलन मा छन । आफ्नो चलन अनुसार पूजा गरिन्छ र यसको संरक्षणका निम्ति निसीखोला गाउँपालिकाले समेत आवश्यक पहल गरिरहेको गाउँपालिका अध्यक्ष सूर्य बहादुर घर्तीले बताउनु भयो ।  

 नजिकै एउटा बाख्रीलाई डोरीले बाँदे दिनभर राखिन्छ जसलाई स्थानीयले धजा अछेता सहित आफ्नो परिवार र खेतीपाती तथा प्रकृतिको विपद नआओस् भन्ने कामना सहित भाकल गर्दर्छन । वनमा पाइने धजापातमा राखेर बाख्राको घाँटीमा दिनभर झुण्डयाउने चलन छ । बाख्रालाई साँझपख विधिपूर्वक झाँक्रीले पुजा अर्चना गरेर बलि दिने चलन रहेको हो ।

छाङ चढाउनु यो पुजा को युनिकता हो। युवाहरूले जौ बाट बनाइएको छाङ मिचेर रस बनाउँछन् त्यसलाई खाने र चढाउने चलन रहेको छ । यो पुजा गर्दा जोख हेरेर झाँक्रीले बन बार्ने चलन पनि रहेको छ । बन बार्दाको दिन कसैले पनि जङ्गल मा गएर दाउरा घाँस गर्न पाउदैन। बन बारेमा र घरघरमा पुगेर झाँक्रीले ढेङग्रो बजाएर भुत प्रेत भएको खण्डमा भगाउने भन्ने चलन रहेको पाइन्छ । 

 यो दिन बिहानै घोक कटुवाल कराउने सबैले सुन्ने गरी सामूहिक सार्वजानिक सन्देश ठुलो स्वर मा कराएर सुनाउने गरिनछ । झाँक्रीले सामूहिक रुपमा विभिन्न विधिबाट आफ्नो कार्य गरिरहेको अवस्थामा सबैलाई हसाउँने र रमाइलो गर्नका निम्ति खुकुई बनाउने गरिन्छ । शरीर भरि कमेरो र मुखमा कालो मासो बनाएर काठको लिंग सहित उफ्रिँदै र अरुलाई विभिन्न अश्लिलता गतिविधि मार्फत रमाइलो देखाउने गर्दछन् ।

यस्तो पर्व आफ्नो पुर्खाहरू देखिनै सुरुवात भएको र आफूहरूले निरन्तरता दिइँदै गएको मुख्य झाँक्री बिर्खमान बुढाले बताउनु भयो । विशेष गरी बूढा मगर समुदायले मनाउने उक्त पर्वमा स्थानीय घर्ती मगर, दतिल समुदायको समेत उपस्थिति रहँदै आएको पाइएको छ ।

 यसलाई जर्गेना गर्न र पुराना संस्कृति लोप हुन नदिनाका वडा कार्यालय मार्फत संरक्षणमा ध्यान दिइएको वडा सदस्य रविन्द्र घर्ती मगरले बताउनु भयो । 

यस्ता पुराना कला र संस्कृति सँग जोडिएको विषयलाई सबैले जर्गेना गर्नुपर्ने र प्रकृतिको पुजा गर्नु आफैमा राम्रो रहेका कारण नयाँ पीडितलाई समेत कला, संस्कार र संस्कृतिको जर्गेना गर्नमा पुस्तान्तरण आवश्यक रहेको स्थानीयको भनाई छ । 

असार २ गते बुर्तिबाङ

बागलुङ निसीखोला गाउँपालिका ५ र ६ का स्थानीयले शनिबार भुमे पुजा अर्थात – नाखा पुजा गरेका छन । मगर समुदायको चर्चित पर्वको रुपमा रहेको भूमे पुजा निसीखोला गाउँपालिका अन्र्तगत निसी र भल्कोटका मगर समुदाय र दलित समुदायले मनाएका हुन । 

प्रकृतिको पुजा गरेमा कृषकले लगाएको अन्नबाली सप्रने, रोग व्याधि नलाग्ने, बाढी पहिरो हुरीबतास लगायत प्राकृतिक विपदबाट जोगिनका निम्ति परापूर्व कालदेखि नै यसरी नाखा पुजा गर्ने गरिएको निसीखोला गाउँपालिका वडा नं. ६ का अध्यक्ष सूर्यमान घर्तीले बताउनु भयो । गाउँ नजिकै रहेको भूमि बराह, सिद्ध बराहको पूजा गर्ने गरिन्छ । 

भूमे भन्ने शब्द भूमि अर्थात् जमिनबाट अपभ्रम्सित भएर आएको हो  खाम क्षेत्रका मगरहरू कुनै देवी देउताको भन्दा बढी आफ्ना पुर्खा र प्रकृतिको बढी पूजा गर्दछन् हरेक वर्ष वर्षा ऋतु लाग्नु भन्दा पहिले बालीनाली लगाएपछि मनाइने यो पर्वमा प्रकृतिको पूजा गरिन्छ, साथै वर्षभरिको कामको थकान मेटाउने काम पनि हुन्छ।  

बालीनालीमा कीरा नलागोस्, बाढीपहिरोले नोक्सान नगरोस् भनेर भूमि, वनजंगल, सूर्य, चन्द्रको पूजा गर्ने चलन छ। मगर समुदायको मुख्य पर्व माघेसङ्क्रान्ति हो, त्यसपछिको पर्व भूमे नै हो। पुर्खाले जङ्गल खोस्रेर खेतीपाती गर्न थालेदेखि नै यो पर्व मनाउन थालिएको बताइन्छ । 

 समितीको अध्यक्ष तथा तिलाचन युवा क्लबका उपाध्यक्ष बलिभद्र बूढा मगर का अनुसार खेतीपाती गर्दा केही कीरा फट्याङग्रा पनि मरेका हुन सक्छन्। त्यसबाट भएको क्षतिका लागि क्षमा माग्दै खेतीपाती राम्रो होस् भन्ने कामना हुन्छ

भूमे पर्वमा मगर समुदायका मूल झाँक्री सहित एक दर्जन झाँक्री  तालमा ताल मिलाएर घण्टी वन्य जन्तुका पखेटा, नाच्छन्। भूमे पूजा भूमिको पुजा हो। गाउँ बस्तीमा अझै पनि भूमे पूजा नभनेर भुई जमिन पूजा भनछन लगाएको अन्नबाली राम्रो होस। अन्न को सह सन्टुष्ठी,छिटो नसकिने,कम्तीले पनि धेरै समय पुग्ने होस भनेर भुमिका देवता लाई मान्ने पुजा भुमे थान त्यो समयमा अहिले को मन्दिर जस्तो भव्य नभएर मात्र पातलो खाल को छपनी चेप्टो ढुँगा २ ढुँगा ठाडो र १ छपनी को छाना भएको हुने गर्दछ। भुमे पुजा बालीनाली मा कीरा नलागोस्, असिना पानी ले नबिग्रोस् ।

 उत्पादन भएको अन्नको सह होस, अन्नले खान पुगोस भनेर भूमिलाई पूजा गरेको हो । यसका आफ्नै विधिहरू छन अझै चलन मा छन । आफ्नो चलन अनुसार पूजा गरिन्छ र यसको संरक्षणका निम्ति निसीखोला गाउँपालिकाले समेत आवश्यक पहल गरिरहेको गाउँपालिका अध्यक्ष सूर्य बहादुर घर्तीले बताउनु भयो ।  

 नजिकै एउटा बाख्रीलाई डोरीले बाँदे दिनभर राखिन्छ जसलाई स्थानीयले धजा अछेता सहित आफ्नो परिवार र खेतीपाती तथा प्रकृतिको विपद नआओस् भन्ने कामना सहित भाकल गर्दर्छन । वनमा पाइने धजापातमा राखेर बाख्राको घाँटीमा दिनभर झुण्डयाउने चलन छ । बाख्रालाई साँझपख विधिपूर्वक झाँक्रीले पुजा अर्चना गरेर बलि दिने चलन रहेको हो ।

छाङ चढाउनु यो पुजा को युनिकता हो। युवाहरूले जौ बाट बनाइएको छाङ मिचेर रस बनाउँछन् त्यसलाई खाने र चढाउने चलन रहेको छ । यो पुजा गर्दा जोख हेरेर झाँक्रीले बन बार्ने चलन पनि रहेको छ । बन बार्दाको दिन कसैले पनि जङ्गल मा गएर दाउरा घाँस गर्न पाउदैन। बन बारेमा र घरघरमा पुगेर झाँक्रीले ढेङग्रो बजाएर भुत प्रेत भएको खण्डमा भगाउने भन्ने चलन रहेको पाइन्छ । 

 यो दिन बिहानै घोक कटुवाल कराउने सबैले सुन्ने गरी सामूहिक सार्वजानिक सन्देश ठुलो स्वर मा कराएर सुनाउने गरिनछ । झाँक्रीले सामूहिक रुपमा विभिन्न विधिबाट आफ्नो कार्य गरिरहेको अवस्थामा सबैलाई हसाउँने र रमाइलो गर्नका निम्ति खुकुई बनाउने गरिन्छ । शरीर भरि कमेरो र मुखमा कालो मासो बनाएर काठको लिंग सहित उफ्रिँदै र अरुलाई विभिन्न अश्लिलता गतिविधि मार्फत रमाइलो देखाउने गर्दछन् । 

यस्तो पर्व आफ्नो पुर्खाहरू देखिनै सुरुवात भएको र आफूहरूले निरन्तरता दिइँदै गएको मुख्य झाँक्री बिर्खमान बुढाले बताउनु भयो । विशेष गरी बूढा मगर समुदायले मनाउने उक्त पर्वमा स्थानीय घर्ती मगर, दतिल समुदायको समेत उपस्थिति रहँदै आएको पाइएको छ ।

 यसलाई जर्गेना गर्न र पुराना संस्कृति लोप हुन नदिनाका वडा कार्यालय मार्फत संरक्षणमा ध्यान दिइएको वडा सदस्य रविन्द्र घर्ती मगरले बताउनु भयो । 

यस्ता पुराना कला र संस्कृति सँग जोडिएको विषयलाई सबैले जर्गेना गर्नुपर्ने र प्रकृतिको पुजा गर्नु आफैमा राम्रो रहेका कारण नयाँ पीडितलाई समेत कला, संस्कार र संस्कृतिको जर्गेना गर्नमा पुस्तान्तरण आवश्यक रहेको स्थानीयको भनाई छ । 

बुर्तिबाङ जेठ ३२ गते

बागलुङको तमानखोला गाउँपालिका वडा नम्बर ६ लाई शुक्रबार पूर्ण संस्थागत सुत्केरी वडा घोषणा गरिएको छ । कुनै समय बागलुङ जिल्लामै भौगोलिक रुपमा दुर्गम रहेको उक्त वडाका सबै गर्भवती महिलाहरू अस्पतालमा पुगेर सुत्केरी हुन थालेपछि वडालाई एक कार्यक्रमका बिच संस्थागत सुत्केरी वडा घोषणा तथा पूर्ण खोप वडा सुनिश्चित गरिएको हो ।

स्वास्थ्यका बारेमा ज्ञान राख्ने, विभिन्न समयमा हुने सचेतना मूलक कार्यक्रम र पालिकाले गरिरहेको स्वास्थ्य क्षेत्रमा गरिरहेको लगानीका आधारमा तमानखोला गाउँपालिका प्राय शतप्रतिशत महिला स्वास्थ्य संस्थामै पुगेर सुत्केरी हुन थालेपछि पालिकाले क्रमिक रुपमा सबै वडालाई संस्थागत सुत्केरी वडा घोषणा घोषणा गर्न थालेको हो ।

यस आर्थिक वर्षमा १३ जना महिला सुत्केरी भएकोमा सबै स्वास्थ्य संस्थाबाटै सुत्केरी भएको र १ वर्षमुनिका सबै बालबालीका र आमाको अवस्था समेत राम्रो रहेको पाइएको छ । पालिका भर एकवर्षमा जम्मा एकजना महिला मात्रै घरमा सुत्केरी हुनुभएको स्वास्थ्य संयोजक तिल बहादुर छन्त्यालले बताउनु भयो ।

शुक्रबार आयोजित घोषणा सभालाई तमानखोला गाउँपालिका अध्यक्ष जोक लाल बुढाले सम्बोधन गर्दे महिला दिदीबहिनी आफै सचेत हुँदै जानु र घर परिवारले समेत राम्रो साथ दिएका कारण स्वास्थ्य संस्थामै पुगेर सुत्केरी हुँदै गर्दा आमा र बच्चाको ज्यान सुरक्षित हुनुका साथै मातृ तथा शिशु

मृत्युदरमा शून्यता हुँदै गएको बताउनु भयो । अध्यक्ष बुढाले भन्नुभयो यो जस तमानखोला गाउँपालिका सँगै स्वास्थ्य शाखा, जनप्रतिनिधि, कर्मचारी, महिला स्वास्थ्य स्वयंसेवीमा सँगै स्थानीय समुदायको समेत महत्वपूर्ण भूमिका रहेको बताउनु भयो । तमानखोला गाउँपालिकाले स्वास्थ्य क्षेत्रमा राम्रो लगानी गरिरहेको बताउँदै प्रत्यक वर्थिङ सेन्टरमा सुत्केरी प्रतिक्षा घर निर्माण गरी सुत्केरीलाई खान बस्न सहितको व्यवस्था गरिएको बताउँदै सबै नागरिकको पहुँच पुग्ने गरी टोल बस्तीमा समेत स्वास्थ्य इकाई निर्माण गरिएको बताउनु भयो ।

वडा नम्बर ६ का अध्यक्ष चित्र छन्त्यालको अध्यक्षतामा आयोजित कार्यक्रममा तमानखोला गाउँपालिका उपाध्यक्ष हिराकुमारी छन्त्याल, प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत ईश्वरलाल शाक्य, वडा अध्यक्ष, कार्यपालिका सदस्य, वडा सदस्य, कर्मचारी लगायतको आतिथ्यता एवम् मन्तव्य रहेको थियो । त्यस्तै शुक्रबारै वडा नम्बर ६ लाई पूर्ण खोप सुनिश्चित वडा घोषणा गरिएको छ । वडा नं. ४ र ५ लाई यसै आर्थिक वर्षमा संस्थागत सुत्केरी वडा घोषणा गर्ने र आगामी बर्ष पालिकालाई संस्थागत सुत्केरी पालिका घोषणा गर्ने कार्यक्रम तय गरिएको स्वास्थ्य संयोजक तिल बहादुर छन्त्यालले बताउनु भयो ।

संयोजक छन्त्यालले कार्यक्रमको औचित्य, संस्थागत सुत्केरी वडा घोषणा गर्नुको कारण र आगामी चुनौतीका सन्दर्भमा प्रकाश पार्नुभएको थियो । गाउँपालिकामा यस आर्थिक बर्षमा ६ सय २३ जना १६ देखि ५९ महिनाका बालबालिकालाई पूर्ण खोप लगाएको छ ।

खोपको मात्रा पुरा गर्ने बालबालिकाको संख्या समेत शतप्रतिशत पुग्न थालेपछि पूर्ण खोप पालिका घोषणाको तयारी समेत अगाडि बढाइएको हो । आयोजित कार्यक्रम वडा सचिव गरिमा हर्मेलले सञ्चालन गर्नुभएको थियो ।

जेठ ३१ गते बुर्तिबाङ बागलुङको निसीखोला गाउँपालिका ३ मा सञ्चालित निःशुल्क मोतिया बिन्दुको शल्यक्रिया शिविर बिहीबार सम्पन्न भएको छ ।

शिविरबाट ५९ आँखाको निःशुल्क रुपमा मोतिया बिन्दुको शल्यक्रिया गरिएको छ ।गत जेठ ४ ५ र ६ गते सञ्चालन गरिएको निःशुल्क आँखाको चेकजाँच शिविरमा आँखाको मोतिया बिन्दुको शल्यक्रिया गर्नुपर्नेमा छनौट भएका बिरामीको आँखाको शल्यक्रिया मार्फत उपचार गरिएको हो ।

कुल १ हजार ३ सय नागरिकको आँखाको चेकजाँच गर्दा ५० आँखामा लागेको मोतियाबिन्दुको पहिचान गरि गत जेठ २९ गतेदेखि शल्यक्रिया मार्फत उपचार गरिएको थियो । सहभागि मध्ये ९ जनाको दुबै आँखा र ४१ जनाको एक मात्र आँखाको निःशुल्क रुपमा मोतिया बिन्दुको शल्यक्रिया गरिएको हो ।

निसीखोला गाउँपालिका र कर्मफ्लाईट्स फाउन्डेसन नेपालको संयूक्त आयोजनामा सञ्चालित शिविरमा धौलागिरी आँखा अस्पताल बागलुङ,बुर्तिबाङ स्वास्थ्य केन्द्र, हिमालय आँखा अस्पतालको प्राविधिक तथा ग्रामीण स्वास्थ्य सुधार परियोजना फेयरमेड र विवाईसी बागलुङको समेत सहयोगमा शिविर सम्पन्न भएको हो ।

शिविरमा निःशुल्क मोतिया बिन्दुको शल्यक्रिया गराइएका नागरिकहरूले लामो समय देखि बन्द रहेको आँखा खोलिदिएकोमा निसीखोला गाउँपालिका, कर्मफलाईट्स फाउन्डेसन लगायत सहयोगी सम्पूर्ण टिमलाई आभार व्यक्त गर्दे आगामी दिनमा समेत यस्ता महत्वपूर्ण कार्यक्रम ल्याउन सुझाब दिएका छन ।

गाउँपालिका र कर्मफलाईट्स मार्फत गत जेठ ४,५ र ६ गते गरिएको निः शुल्क स्वास्थ्य शिविर आँखा जाँच तथा मोतिया बिन्दुको शल्यक्रिया गरी २ हजार ५ सय ९० जना नागरिकले सेवा लिएका हुन । शिविरबाट आर्थिक रुपमा विपन्न तथा रोग लुकाएर बस्दै आएका निसीखोला गाउँपालिका र छिमेकी पालिकाका नागरिकले घरछेउकै शिविरबाट सेवा प्राप्त गरेका हुन ।

विहीबार शिविरको समापन सत्रमा प्रमुख अतिथिको रुपमा बोल्दै निसीखोला गाउँपालिका अध्यक्ष सुर्य बहादुर घर्तिले निसीखोला गाउँपालिकाले नागरिकको स्वास्थ्यलाई महत्वपूर्ण स्थान दिएर लगानी गरिरहेको बताउनु भयो ।

पालिकाले दुई आर्थिक वर्षमा गरि सबै नागरिकलाई निः शुल्क स्वास्थ्य बीमाको दायरामा ल्याएको, नागरिकलाई पायक पर्ने गरि विभिन्न स्थानमा स्वास्थ्य संस्थाको व्यवस्था गरिएको र एम्बुलेन्स सेवा मार्फत अशक्त, जेष्ठ नागरिक र अति विपन्नलाई निशुल्क सेवा प्रवाह गर्दे आइरहेको बताउनु भयो ।

निः शुल्क स्वास्थ्य शिविर गत वर्षपनि सञ्चालन गरिएको र यसवर्ष पनि यहाँका थुप्रै नागरिकले सेवा लिएको बताउँदै जनताको समस्या र आवश्यकतालाई प्रत्यक बर्ष पालिकाले महत्वपूर्ण कार्यक्रमका रुपमा निरन्तरता दिँदै जाने बताउनु भयो । शिविरमा निसीखोला गाउँपालिका सहित छिमेकी पालिकाबाट समेत नागरिकको उपश्थिती रहेको थियो ।

कार्यक्रममा निसीखोला गाउँपालिका उपाध्यक्ष प्रेम बहादुर घर्ती, प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत जीवन पुन मगर, बरिष्ठ डाक्टर अनिल पराजुली, कर्मफलाईट्स फाउन्डेसनका प्रमुख प्रेम बहादुर कुवँर लगायतले आफ्नो मन्तव्य राख्दै आगामी दिनमा समेत यस्ता महत्वपूर्ण कार्यक्रमलाई सँगै हातेमालो गरेर अगाडि बढ्नुपर्नेमा जोड दिनुभयो । कार्यक्रम शिविर संयोजक तथा वडा नं. ३ का अध्यक्ष रमेश विक्रम शाहीको अध्यक्षतामा भएको हो ।

संयोजक शाहीले बोल्दै शिविर सञ्चालन गर्दे गर्दा यहाँका धेरै नागरिकले स्वास्थ्य सेवा प्राप्त गर्न सफल भएको बताउँदै निसीखोला गाउँपालिका, कर्मफलाईट्स फाउन्डेसन लगायत विभिन्न सहयोगी दाताहरूले गरेको महत्वपूर्ण भुमिकाका प्रशंसा गर्नुभयो ।  बोहोरा गाउँ स्वास्थ्य चौकी प्रमुख कासिन्द्र शाहीको सञ्चालनमा सम्पन्न भएको थियो ।

 बागलुङ जेठ ३० गते

बागलुङको निसीखोला गाउँपालिकाले जेठ २९ गतेसम्म चालु आर्थिक वर्षको राजश्व सङ्कलनको लक्ष्य हासिल गरेको छ ।

गतवर्षदेखि प्रत्यक बर्स राजश्व वृद्धि गरिरहेको पालिकाले जेठ २९ गतेसम्म ४५ लाख २१ हजार ६ सय ३६ रुपैयाँ राजश्व संकलन गर्न सफल भएको निसीखोला गाउँपालिका उपाध्यक्ष प्रेम घर्तिले बताउनु भयो ।

आर्थिक बर्ष २०८०÷०८१ को निती कार्यक्रम अनुसार आगामी असार मसान्त सम्म कुल ४४ लाख राजश्व संकलन गर्ने लक्ष्य लिएको पालिकाले लक्ष्य पुरा गरिसकेको हो । असार मसान्त सम्म एक सय बिस प्रतिशत हाराहारीमा संकलन हुने आँकलन गरिएको उपाध्यक्ष घर्तिले बताउनु भयो ।

विशेष गरि व्यवसाय, घरबहाल कर, गिटी , बालुवा लगायतमा लगाइएको करबाट उक्त मात्रामा राजश्व संकलन गर्न सफल भएको गाउँपालिका सूचना अधिकारी डिलाराम बाठा मगरले बताउनु भयो ।

पालिका कार्यालयबाट कुल १२ लाख ५० हजार संकलन भएकोमा वडा तहमा सबैभन्दा बढि वडा नं. २ मा राजश्व संकलन भएको हो । उक्त वडामा ६ लाख ४६ हजार ८ सय ८३ रुपैयाँ संकलन भएको छ ।

वडा नम्बर १ मा ४ लाख ३४ हजार ३ सय ७८ रुपैयाँ, वडा नं. ३ मा ५ लाख १० हजार २ सय ७९ रुपैयाँ, वडा नं. ४ मा ४ लाख ३३ हजार ८ सय २५ रुपैयाँ संकलन भएको हो । त्यस्तै वडा नम्बर ५ मा ३ लाख ९६ हजार ७ सय ७७, वडा नम्बर ६ मा ५ लाख ३९ हजार ४ सय ९४ रुपैयाँ र वडा नं. ७ मा ३ लाख १० हजार संकलन भएको बाठा मगरको भनाई छ ।

गतवर्ष समेत ४० लाख लक्ष्य लिएको पालिकाले ६० लाख संकलन गरेको थियो यसवर्ष समेत सोही अनुपातमा संकलन हुने उपाध्यक्ष प्रेम घर्तिको भनाई छ । पालिकाले राजश्व बुद्धिका निम्ति विभिन्न स्थानमा ढुँगा खानी सञ्चालनमा ल्याउने तयारी गरिरहेको छ ।

वडा नं. ५ को विमल ढुँगा खानी र राकाडा रेरे ढुंगा खानीको सम्भाव्यता अध्ययन भइरहेको र प्रकृयामा गएपछि रोजगारीको सृजना सँगै राजश्व बुद्धिमा सहयोग पुग्ने बताउनु भयो ।

 बुर्तिबाङ जेठ २९ गते

पूर्व उपप्रधानमन्त्री एवम् राष्ट्रिय मुक्ति क्रान्तिका संयोजक समेत रहेका अभियन्ता राजेन्द्र महतोले देश एकल जातीय चिन्तनबाट अगाडि बढिरहेको बताउँदै अब त्यसको प्रतिकारमा आफूहरू उत्रिनुको विकल्प नरहेको बताउनु भएको छ ।

मंगलबार बागलुङको बुर्तिबाङ बजारमा आयोजित एक सभालाई सम्बोधन गर्दे उहाँले देशमा विभिन्न शासन सत्ता हुँदै गर्दा ७० वर्षमा ७÷७ पटक संविधान संसोधन गर्दे गर्दा पनि विभिन्न जात जाती र धर्मको मुल्याँकन हुन नसकेको बताउँदै अबको नेपाल बहुलराज्यको घोषणा सहित सबैको अपनत्व र पहुँच हुने खालको हुनुपर्नेमा जोड दिनुभयो ।

मंगलबार बिहान पत्रकार सम्मेलन मार्फत उहाँले यस्तो बताउनु भएको हो । त्यस्तै राष्ट्रिय मुक्ति क्रान्ति पश्चिम कमान्डले आयोजना गरेको ढोरपाटन सिकार आरक्ष द्धारा स्वदेशी मगरात भूमि अतिक्रमण विरुद्ध सांस्कृतिक प्रतिरोध कार्यक्रममा प्रमुख अतिथिको रुपमा रहेका महतोले बताउनु भयो ।

थप बोल्दै नेपालमा विभिन्न जातजाति अझैपनि पछि परिरहेको र छुट्टा छुट्टै हक अधिकारका निम्ति गरिएका आन्दोलन र सङ्घर्षले सार्थकता नपाएपछि अब पहिचान बादी पक्षधर एक ठाउँमा उभिएर बहुल राज्यको निम्ति आन्दोलन र सङ्घर्षका कार्यक्रम अगाडि बढाउने बताउँदै आफूहरूले गरेको नेतृत्व र लडाइँ विचारको लडाइँ हुने बताउनु भयो ।

आफूले ३५ वर्षसम्म मधेशमा रहेर त्यहाँका जनताको निम्ति गरिरहेको नेतृत्व अब देशभरका पहिचानवादी सँग पुगेर अगाडि बढ्ने बताउँदै अधिकार स्थापित गर्न एकताको माध्यमबाट अगाडि बढिने बताउनु भयो । थप प्रसङ्गमा बोल्दै ढोरपाटन सिकार आरक्षले यहाँका दलित र मगर समुदायको हक अधिकार निमिट्यान्न पार्न खोजेको पुर्खौली थलोबाट विस्थापित गर्न खोजिरहेको बताउँदै त्यसका निम्ति आफूहरूले खबरदारी गरिरहने बताउनु भयो ।

सिकार आरक्षले स्थानीय बासिन्दालाई त्यहाँबाट लखेट्ने व्यवहार गरिरहेको र त्यहाँ जाँदै गर्दा स्थानीय नागरिकले समेत कर तिर्नुपर्ने बाध्यता रहेको बताउँदै अब आफूहरूले एकल तहको चिन्तनलाई चिर्नका निम्ति संघर्ष गर्ने बताउनु भयो ।

कार्यक्रममा राष्ट्रिय मुक्ति क्रान्तिका पश्चिम कमान्ड जुनतारा पुन मगरको अध्यक्षता रहेको कार्यक्रममा राष्ट्रिय मुक्ति क्रान्तिका नेतृ कमला गुरुङ ,नेता केशव झा, सुमन सायमी लगायत नेपाल मगर संघको प्रमुख तथा प्रतिनिधि, राजनैतिक दलका प्रतिनिधि, स्थानीय नेताहरू  तथा सामाजिक अगुवाहरूको उपस्थिति एवम् मन्तव्य रहेको थियो ।

कार्यक्रममा बोल्ने वक्ताहरूले ढोरपाटन सिकार आरक्षले स्थानीय मगर र दलित समुदायले उपभोग गर्दे आइरहेको भूमि अतिक्रमण गर्ने र त्यहाँका नागरिकलाई दुख दिने र जनतालाई विस्थापित गर्ने कार्य गरिरहेको बताउँदै त्यसका विरुद्ध आफूहरूले खबरदारी गरिरहने बताएका छन ।

कार्यक्रममा विभिन्न सांस्कृतिक समुहको साँगीतिक प्रस्तुती रहेको थियो । राष्ट्रिय पुनको स्वागत , अनुप बूढा र टिका बहादुर रानाको सञ्चालनमा सम्पन्न भएको थियो ।

तथा सामाजिक अगुवाहरूको उपस्थिति एवम् मन्तव्य रहेको थियो । कार्यक्रममा बोल्ने वक्ताहरूले ढोरपाटन सिकार आरक्षले स्थानीय मगर र दलित समुदायले उपभोग गर्दे आइरहेको भूमि अतिक्रमण गर्ने र त्यहाँका नागरिकलाई दुख दिने र जनतालाई विस्थापित गर्ने कार्य गरिरहेको बताउँदै त्यसका विरुद्ध आफूहरूले खबरदारी गरिरहने बताएका छन ।

कार्यक्रममा विभिन्न सांस्कृतिक समुहको साँगीतिक प्रस्तुती रहेको थियो । राष्ट्रिय पुनको स्वागत , अनुप बूढा र टिका बहादुर रानाको सञ्चालनमा सम्पन्न भएको थियो ।